Tosca in Wenen = Netrebko in Wenen

Margarethe Wallmanns productie van Tosca heeft sinds 1958 niets aan aantrekkelijkheid ingeboet. Als anno 2020 een aantal gerenommeerde zangers zich aan deze Tosca wijdt, in deze kostuums en met deze decors, kan dat de feestvreugde alleen maar verhogen. Anna Netrebko maakt in Wenen haar debuut in de titelrol, Yusif Eyvazov is Cavaradossi en Wolfgang Koch vertolkt Scarpia in het “Haus am Ring”. Bertrand de Billy dirigeert zijn eerste  Tosca bij de Wiener Staatsoper.

You can have any review automatically translated. Click the Google Translate button (“Vertalen”), which can be found at the top right of the page. In the Contact Page, the button is in the right column. Select your language at the upper left.

 

TOSCA van Giacomo Puccini. Melodramma in drie aktes. 1899. Libretto van Giuseppe Giacosa en Luigi Illica, naar het toneelstuk La Tosca van Victorien Sardou. Voor het eerst opgevoerd in het Teatro Costanzi, Rome, op 14 januari 1900. Gerecenseerde live streaming : “La Tosca. Live aus der Wiener Staatsoper.” 13 decembre 2020.

Floria Tosca: Anna Netrebko
Mario Cavaradossi:  Yusif Eyvazov
Baron Scarpia:  Wolfgang Koch
Cesare Angelotti:  Evgeny Solodovnikov
Koster:  Paolo Rumetz
Spoletta:  Andrea Giovannini
Sciarrone:  Attila Mokus

Dirigent: Bertrand de Billy
Regie: Margarete Wallmann

Muziek: *4,5*
Regie:  *3,5*

De Wiener Staatsoper houdt op voortreffelijke wijze de operatraditie in stand. Deze Tosca van regisseuse Margarete Wallmann uit 1958 is nu waarschijnlijk de oudste productie van het Oostenrijkse operahuis. De al even monumentale en steeds weer terugkerende producties van Franco Zeffirelli’s La Bohème, Gunther Rennerts Barbiere di Siviglia en Boleslaw Barlogs Salome dateren uit respectievelijk 1963, 1966 en 1972. De Tosca van Wallmann, ooit geïnaugureerd door Karajan en Tebaldi, heeft er dus meer dan 60 jaar trouwe dienst op zittten. Geen wonder, als men bedenkt dat de boventoon gevoerd wordt door respect voor het libretto, een diepgaand begrip van de essentie van de opera, door de weelderige decors en kostuums en door de verheugende afwezigheid van elk soort regisseursonzinnigheid. Om deze productie opnieuw leven in te blazen bracht de Wiener Staatsoper op het mythische podium een cast van topzangers in stelling. Op de avond van 13 december nam een van de grootste sterren van de huidige operawereld de hoofdrol op zich. Met verrukkelijk resultaat.

Tosca
Anna Netrebko (Floria Tosca) ©Wiener Staatsoper / Michael Pöhn

Grote kunstenaars beschikken ook over de kunst om een carrière op te bouwen, hun stem te laten evolueren en hun repertoire te kiezen. Anna Netrebko is een bloeiende lyrische sopraan en ideaal voor de rol van Tosca: een personage dat volledig gewijd is aan haar kunst en haar passie. Netrebko toont ons een diversiteit aan emoties; de geraffineerde dramatische expressie past uitstekend bij deze stem van uitzonderlijke rijkdom. Bewonderenswaardig zijn Netrebko’s onberispelijke muzikaliteit, de stemvoering, de verscheidenheid aan kleuren, de vocale volheid en kracht, de volmaakte techniek, de dromerige pianissimi, de weelderige lage tonen… Netrebko toont passie en tederheid zonder sentimentaliteit. De jaloezie die Tosca in haar greep heeft vindt uitdrukking in Netrebko’s soepele en vurige stem. De confrontatie met Scarpia siddert van hevige verontwaardiging en diep doorvoelde pijn. Haar “Vissi d’arte” stijgt op als een vurig gebed, ondersteund door vocaal vakmanschap. Van alle Tosca’s die wij hoorden en zagen, is Netrebko ongetwijfeld een van de meest complete.

Tosca
Anna Netrebko (Floria Tosca) & Yusif Eyvazov (Mario Cavaradossi) Wiener Staatsoper / Michael Pöhn
Tosca
Anna Netrebko (Floria Tosca) & Wolfgang Koch (Baron Scarpia) ©Wiener Staatsoper / Michael Pöhn

Yusif Eyvazov bevestigt niet volledig de vooruitgang die de geplaagde tenor recentelijk wel degelijk heeft geboekt. Zeker, de zanglijn is gedisciplineerder geworden, de keuze van de nuance prevaleert boven het tonen van kracht, en de kleuren verrijken een palet dat nu meer glinstert dan voorheen. Maar hoewel er verbetering is opgetreden, blijven de onvolkomenheden bestaan. “Recondita armonia” is wat metalig en korrelig, en de stem  blijft dat ook in de hoge regionen, zoals in het duet met Tosca. Eyvazovs “Vittoria” ontbeert viriele uitbundigheid en in “E lucevan le stelle” zoeken wij tevergeefs naar  verstilling en elegantie. Alleen wanneer de twee geliefden aan het einde van de opera elkaar vinden, klinkt oprechte ontroering.
Wolfgang Koch is geen ideale Scarpia, maar geeft toch diepte aan zijn rol. Zijn stem heeft wat weinig kracht en pregnantie, maar zijn Scarpia is wel onstuimig en morbide. De verleidingssessie met Tosca wordt gevolgd door een schrijnend “Te Deum”. Bij Scarpia’s dood zien en horen we bij uitstek Kochs vocale en theatrale kwaliteiten. Meer duistere Scarpia’s zijn denkbaar, maar ze zijn zelden zo complex.

De koorpartijen waren fraai en de bijrollen, onder wie die van Evgeny Solodovnikov (als Angelotti), waren goed bezet.

Dirigent Bertrand de Billy gaf deze Tosca een even subtiele als intense lezing. Hij benaderde Puccini’s partituur met dynamiek en verfijnde lyriek.

Tosca
Anna Netrebko (Floria Tosca) & Yusif Eyvazov (Mario Cavaradossi) ©Wiener Staatsoper / Michael Pöhn

Liefhebbers van het Regietheater, kom gerust eens langs! Hier geen bespotting, hier geen “abstraherend muziektheater”, hier geen lijkenpikkerij. Margarete Wallmann (overleden in 1992) treedt de conventies van het melodrama tegemoet door ze te sublimeren. Dat is het doel van de monumentaliteit en scenische ruimtelijkheid van deze voorstelling. De kerk, de kamer van Scarpia, de Engelenburcht, de majestueuze schilderijen, ze laten de actie ademen in plaats van deze te verpletteren, waardoor ze zich in hun volle kracht, pracht en grootsheid kunnen ontplooien. Zo bevrijden de protagonisten zich van hun historische verankering om een mythisch drama gestalte te geven. Het in wezen concieze libretto overstijgt de individuele lotgevallen, hoe smartelijk deze ook mogen zijn. Deze lyrische tragedie is gebaseerd op diepgewortelde impulsen: liefde, jaloezie en verlangen, maar ook dood, vrijheid, engagement, geloof, kunst. De tijdloosheid van deze productie komt ongetwijfeld voort uit een wezenlijk begrip van deze concepten en de vertaling ervan in beelden. Het spel van licht en donker is betekenisvol en de elegante kostuums vertonen een subtiel bewerkt chromatisch palet. De personenregie is effectief en verre van routineus. Jusif Eyvazovs acteertalent is soms twijfelachtig, maar Koch en Netrebko maken dat meer dan goed.

In een context die de tijd trotseert, ervaren wij de glorie van een stem, de stem van Anna Netrebko, prima donna assoluta. Het is hartverscheurend dat zo’n voorstelling voor een lege zaal gespeeld wordt, zonder applaus van het publiek.

 

Jean JORDY

(gepubliceerd 15 december)

 

We like to get in touch with our readers. Please add a comment under this article and/or rate the article with 1 to 5 stars. Scroll down.

5 2 votes
Article Rating
Jean Jordy

REVIEWER

Jean Jordy, professeur de Lettres Classiques, amateur d'opéra et de chant lyrique depuis l'enfance. Critique musical sur plusieurs sites français, il aime Mozart, Debussy, Rameau, Verdi, Britten, Debussy, et tout le spectacle vivant.

Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments